پایا چیست؟ انتقال وجه با پایا چه زمانی واریز میشود؟

سامانه پایا یکی از مهمترین روشهای انتقال وجه بینبانکی در ایران است که با هدف انجام پرداختهای غیرلحظهای، انبوه و قابل برنامهریزی طراحی شده است. در این روش، انتقال وجه به صورت سیکلی تسویه میشود و به همین دلیل، شناخت زمانبندی تسویه و محدودیتهای پایا برای مدیریت نقدینگی اهمیت بالایی دارد.
در این مقاله از ایران پی مکس، سازوکار پایا، سیکلهای تسویه، کارمزدها و تفاوتهای آن با ساتنا و کارتبهکارت را بررسی میکنیم.
سامانه پایا چیست؟
پایا مخفف «پایاپای الکترونیکی» است. برخلاف کارتبهکارت که تراکنش در همان لحظه انجام میشود، پایا یک سامانه مبادله بینبانکی است که دستورات پرداخت را از بانکهای مختلف جمعآوری کرده و در زمانهای مشخصی از شبانهروز (که به آن سیکل یا چرخه میگویند) پردازش میکند.
این سیستم توسط بانک مرکزی برای ساماندهی انتقال وجههای خرد و متوسط طراحی شده است تا جایگزینی مطمئن و کمهزینه برای چکهای قدیمی و مراجعات حضوری به بانک باشد. برای انتقال پایا به شماره شبا نیاز دارید در مقاله " شماره شبا چیست " در مورد این شماره و راه های دریافت آن بخوانید.
انتقال وجه پایا چقدر طول میکشد؟
این مهمترین سوال کاربران است. پاسخ کوتاه این است: پایا آنی نیست و واریز آن بین ۱ تا ۲۴ ساعت زمان میبرد.
اما اگر بخواهیم دقیقتر بررسی کنیم، زمان نشستن پول به حساب مقصد کاملاً بستگی به ساعت ثبت درخواست شما دارد. فرآیند پایا به این صورت است که بانک مرکزی در چند نوبت در طول روز، حسابها را تسویه میکند.
- اگر در ساعات اداری و قبل از شروع چرخه پایا درخواست دهید: معمولاً بین ۲ تا ۴ ساعت بعد، پول به حساب مقصد واریز میشود.
- اگر اواخر شب یا روز تعطیل درخواست دهید: پول در اولین چرخه پایا روز بعد (معمولاً صبح زود) به حساب مقصد واریز خواهد شد.
بنابراین، برخلاف تصور برخی افراد، پایا تاخیر غیرعادی ندارد؛ بلکه طبق یک برنامه زمانبندی دقیق عمل میکند که در بخش بعدی جزئیات آن را مشاهده میکنید.

سیکل پایا
برای اینکه بدانید پولتان دقیقا چه زمانی به مقصد میرسد، کافیست نگاهی به سیکل های پایا بیندازید. این ساعات توسط بانک مرکزی و شاپرک تعیین شدهاند:
- چرخه صبحگاهی (ساعت ۰۳:۴۵ بامداد): دستورهایی که آخر شب یا بامداد ثبت شدهاند، در این زمان پردازش شده و معمولاً بین ساعت ۴ تا ۶ صبح واریز میشوند.
- چرخه پیشازظهر (ساعت ۱۰:۴۵): دستورهای ثبت شده در اول وقت اداری، در این سیکل پردازش شده و حدود ساعت ۱۱ تا ۱۲:۳۰ واریز میشوند.
- چرخه ظهر (ساعت ۱۳:۴۵): دستورهای ثبت شده تا ظهر، پردازش شده و حدود ساعت ۱۴ تا ۱۵:۳۰ واریز میشوند.
- چرخه عصر (ساعت ۱۸:۴۵): آخرین چرخه روزهای کاری که واریز آن معمولاً بین ساعت ۱۹ تا ۲۰ انجام میشود.
در روزهای جمعه و تعطیلات رسمی، سامانه پایا فعال است اما معمولاً فرآیند تسویه تنها در یک نوبت (عصر) انجام میشود یا به صبح اولین روز کاری بعد موکول میگردد.
سقف انتقال وجه و کارمزد پایا
یکی دیگر از ویژگیهای مهم پایا، امکان جابجایی مبالغی بیشتر از حد مجاز کارتبهکارت است.
سقف انتقال چقدر است؟
- از طریق اینترنتبانک و موبایلبانک: مجموعاً تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان برای هر کد ملی در ۲۴ ساعت.
- مراجعه حضوری به شعبه: تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان (و در برخی موارد با تایید شعبه مبالغ بالاتر).
کارمزد پایا چقدر است؟
هزینه استفاده از پایا بسیار مقرونبهصرفه است:
- نرخ: ۰.۰۱ درصد (یکصدم درصد) مبلغ تراکنش.
- حداقل کارمزد: ۲۴۰ تومان.
- حداکثر کارمزد: ۳۰۰۰ تومان.
این یعنی حتی اگر ۱۰۰ میلیون تومان جابجا کنید، نهایتاً ۳۰۰۰ تومان کارمزد پرداخت خواهید کرد که در مقایسه با روشهای دیگر بسیار ناچیز است.
تفاوت کلیدی پایا و ساتنا: کدام را انتخاب کنیم؟
انتخاب بین پایا و ساتنا به دو عامل «مبلغ» و «عجله شما» بستگی دارد.
| ویژگی | پایا (PAYA) | ساتنا (SATNA) |
|---|---|---|
| مناسب برای | مبالغ خرد و متوسط (زیر ۱۰۰ میلیون) | مبالغ کلان (بالای ۵۰ میلیون تومان) |
| سرعت واریز | با تاخیر (طبق سیکلهای ساعتی) | تقریباً آنی (بین ۲۰ تا ۳۰ دقیقه در ساعات اداری) |
| زمان استفاده | ۲۴ ساعته قابل ثبت است | فقط در ساعات اداری بانکها فعال است |
| کارمزد | حداکثر ۳۰۰۰ تومان | حداکثر ۲۵,۰۰۰ تومان |
| کاربرد اصلی | پرداخت حقوق، اجاره، خریدهای روزمره | خرید ملک، خودرو و معاملات تجاری بزرگ |
در مقاله ساتنا چیست در مورد این نوع پرداخت، مبلغ آن وبازه های زمانی آن بخوانید.
چرا دانستن این موارد برای کاربران ایران پی مکس مهم است؟
درگاه پرداخت آنلاین و سیستمهای تسویه هوشمند (مانند خدماتی که ما در ایران پی مکس ارائه میدهیم) همگی بر بستر همین قوانین بانکی فعالیت میکنند.
زمانی که شما به عنوان پذیرنده، از خدمات تسویه روزانه استفاده میکنید، عملیات واریز وجه به حساب شما از طریق سیکلهای پایا (شاپرکی) انجام میشود. بنابراین، دانستن زمانبندیهای پایا به شما کمک میکند تا جریان نقدینگی کسبوکارتان را بهتر مدیریت کنید و دقیقا بدانید سرمایه شما چه زمانی در دسترس خواهد بود.
پایا؛ انتقال مطمئن با هزینه کم و تسویه زمانبندیشده
سامانه پایا ابزاری مطمئن و ارزان برای انتقال وجه است، اما «آنی» نیست. اگر عجله ندارید و میخواهید مبلغی را با کمترین هزینه جابجا کنید، پایا بهترین گزینه است. اما برای کارهای فوری و مبالغ سنگین در ساعات اداری، ساتنا پیشنهاد میشود. امیدواریم این مطلب از ایران پی مکس تجربه بانکی شما را سادهتر و شفافتر کرده باشد.
سوالات متداول
در ادامه بخوانید

ساتنا چیست؟ محدودیتها و سقف انتقال وجه ساتنا
شاید برای شما هم پیش آمده باشد که در میان یک معامله تجاری مهم، خرید تجهیزات برای استارتاپ خود، یا تسویه حساب با تأمینکنندگان، با خطای «سقف مجاز تراکنش» مواجه شوید. در دنیای پرسرعت تجارت الکترونیک، توقف جریان نقدینگی حتی برای چند ساعت میتواند زیانبار باشد. اگر صاحب یک کسبوکار اینترنتی هستید یا مدیریت مالی یک شرکت بزرگ را بر عهده دارید، ابزارهای سنتی مثل «کارت به کارت» دیگر پاسخگوی نیازهای شما نیستند. اینجاست که ساتنا به عنوان شاهراه انتقال پول در شبکه بانکی ایران وارد میدان میشود.

انتقال پل چیست؟ سقف، کارمزد و تفاوتهای آن با سایر روش های پرداخت
سامانه پل که مخفف عبارت «پرداخت لحظهای» است، یکی از جدیدترین و سریعترین سامانههای نقل و انتقال وجه بین بانکی در شبکه شتاب کشور محسوب میشود که توسط بانک مرکزی در سال ۱۴۰۰ راهاندازی شد. هدف اصلی این سامانه، فراهم کردن امکان انتقال مبالغ نسبتاً خُرد به صورت آنی و لحظهای، در تمام ساعات شبانهروز است.

راه های تشخیص درگاه پرداخت امن و بررسی اعتبار پایانههای بانکی
در تجارت الکترونیک، امنیت تراکنشها زیربنای اعتماد میان کسبوکار و مشتری است. با گسترش خریدهای آنلاین، متأسفانه شیوههای کلاهبرداری اینترنتی نیز پیچیدهتر شده است. آگاهی از روشهای تشخیص درگاه پرداخت امن نه تنها یک مهارت، بلکه ضرورتی برای محافظت از داراییهای شماست.

