شیوه نامه
خلاصه و توضیح کامل شیوهنامه رسیدگی به تخلفات پذیرندگان در نظام پرداخت کشور
بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران – اسفند 1403
ساختار کلی شیوهنامه
این شیوهنامه شامل ۵ فصل و ۲۲ ماده است و بر پایه قوانین بانک مرکزی و آییننامه اجرایی قانون مبارزه با پولشویی تدوین شده است. هدف اصلی آن ایجاد ضوابط مشخص برای پذیرندگان ابزارهای پرداخت و جلوگیری از سوءاستفاده یا تخلفات در نظام پرداخت کشور است.
مهمترین موارد تخلف
- فروش کالا یا خدمات غیرقانونی یا انجام معاملات صوری
- استفاده از ابزار پذیرش در صنف یا محل غیرمجاز
- واگذاری یا انتقال ابزار پذیرش به غیر یا خارج از کشور
- عدم اعلام تغییرات هویتی یا مکانی به شرکتهای ارائهدهنده خدمات پرداخت
- دستکاری ابزار پذیرش بدون مجوز رسمی
- سوءاستفاده یا ذخیره اطلاعات کارت بانکی مشتریان
- نقض حریم مشتری هنگام وارد کردن رمز
- استفاده از ابزار پذیرش پس از ابطال مجوز
- تخطی از سایر مقررات و تعهدنامهها
روند رسیدگی و کمیته بررسی
«کمیته رسیدگی به تخلفات پذیرندگان» در بانک مرکزی مسئول بررسی تخلفات است. این کمیته متشکل از مدیران ارشد حوزههای نظام پرداخت، حقوقی، امنیت اطلاعات، مبارزه با پولشویی و نظارت میباشد. جلسات با نصاب مشخص برگزار و تصمیمات با رأی اکثریت لازمالاجرا میشوند.
فرایند رسیدگی شامل دریافت گزارش، بررسی مستندات، صدور رأی، و ابلاغ تصمیم به شرکت ارائهدهنده خدمات پرداخت است. پذیرنده میتواند ظرف ۱۵ روز به تصمیمات کمیته اعتراض کند.
اقدامات انضباطی و مجازاتها
- تذکر کتبی
- غیرفعالسازی موقت یا دائم ابزار پذیرش
- درج نام در فهرست سیاه
- محرومیت از خدمات پرداخت تا یک سال پس از رفع تخلف
- ارجاع پرونده به مراجع قانونی
الزامات نظارتی
بانک مرکزی، شرکت شاپرک و شرکتهای PSP موظف به نظارت مستمر بر عملکرد پذیرندگان بوده و باید تخلفات را سریعاً گزارش کنند. شرکتها نیز باید پذیرندگان خود را از مفاد این شیوهنامه مطلع کرده و تأییدیه کتبی دریافت کنند.
